สุขสันต์วันเกิดนะครับ พี่นันต์

สุขสันต์วันเกิดนะครับ พี่นันต์

เมื่อวันที่ ๘ มิถุนายน ที่ผ่านมานี้ ผมมีโอกาสได้ไปร่วมงานฉลองอายุครบ ๘๔ ปี ของรุ่นพี่คนหนึ่ง เขาชื่ออนันต์ ดาโลดม หรือผมเรียกว่า พี่นันต์ จนติดปาก

ย้อนไปเมื่อปี ๒๕๐๗ หรือเมื่อ ๖๐ ปีเศษๆมาแล้ว ผมได้เข้าเรียนเกษตร ซึ่งสมัยนั้น อยู่หอกันเป็นส่วนใหญ่ นิสิตปี ๑ ต้องอยู่หอทุกคน กระจายๆกัน ซึ่งเป็นนโยบายที่ดี ถึงแม้ปีต่อๆไปจะกลับไปอยู่บ้าน แต่ก็ยังมีหอสังกัดตอนอยู่ปี ๑ ทั้งนี้ เพื่อยังมีความสัมพันธ์กับหอที่เคยพัก ซึ่งผมอยู่ตึก ๓ ห้องพักอยู่ชั้นล่างใกล้กับถนนที่จักรยานผ่านหรือเป็นทางเดินของนิสิตหอต่างๆ ผมชอบออกมานั่งที่บันไดที่ใครๆผ่านไปมา เจอพี่นันต์ทุกวัน พี่นันต์ นิสิตปี ๔ อยู่หอ ๑๕ ด้านหลังของตึก ๓ ซึ่งจะต้องผ่านตึก ๓ ถ้าออกไปข้างนอก ผมได้เจอบ่อยจนได้รู้จักพี่เขา ทุกครั้งที่พี่นันต์ขี่จักรยานผ่าน จะเรียกทักทาย และได้คุยสนิทกัน ต่อมาเมื่อพี่นันต์ ขึ้นปี ๕ ได้เป็นผู้แทนคณะกสิกรรมและสัตวบาล (ชื่อสมัยนั้น) ผมและเพื่อนๆได้ช่วยพี่นันต์ในวันต้อนรับน้องใหม่ จัดขบวนนำน้องใหม่ของคณะ ไปรับการต้อนรับจากรุ่นพี่ๆ ที่ทำซุ้ม หรือยืนรอที่ถนนหน้าหอประชุม เพื่อสัมภาษณ์น้องใหม่ให้เป็นที่สนุกสนาน

เมื่อจบการศึกษาในปี ๒๕๑๑ แล้ว ได้มาสมัครงานเป็นลูกจ้างอยู่ที่กองส่งเสริมและเผยแพร่ กรมการข้าว ได้มาพบว่า พี่นันต์อยู่ที่นี่ แต่ไม่เจอตัวได้ยินแต่เรื่องเล่า เพราะช่วงนั้น พี่นันต์ไปเรียนต่อปริญญาโทที่อเมริกา จนกระทั่งพี่นันต์กลับมา ผมก็ได้ไปบรรจุเป็นข้าราชการที่สำนักงานเกษตรจังหวัดฉะเชิงเทรา และพี่นันต์เป็นหัวหน้าฝ่ายกลุ่มเกษตรกร ซึ่งได้ดึงตัวผมมาช่วยงานเสมอๆ ในตอนที่มีกิจกรรมสำคัญๆ เช่น การชุมนุมกลุ่มเกษตรกรระดับประเทศ และการชุมนุมยุวเกษตรกรระดับประเทศ ฯลฯ

ในการมาช่วยงานกลุ่มเกษตรกรที่พี่นันต์รับผิดชอบ เหตุการณ์ที่ประทับใจผม คือ เมื่อเสร็จจากการทำงาน เราจะไปพักผ่อนสมองกันที่ห้องอาหารแห่งใดแห่งหนึ่ง มีอยู่ครั้งหนึ่งไปที่ห้องอาหารแถวซอยอโศก (สุขุมวิท ซอย ๒๑ ) ฟังดนตรี มีนักร้องดัง คือ สังข์ทอง สี ใส ซึ่งได้ฟังเพลงกันสนุกสนาน และที่จำได้อีกเรื่องหนึ่งคือ นิทานที่เล่าให้ผู้ที่เข้าประชุมฟังเรื่องคนตีเหล็กติดอ่าง เพราะผมเป็นคนติดอ่าง เลยเล่าได้เหมือนจริงจัง

ผมได้ก้าวตามการทำงานของพี่นันต์อยู่บ้าง คือพี่นันต์ย้ายจากตำแหน่ง ผู้ช่วยเกษตรจังหวัดสระบุรีไปเป็นเกษตรจังหวัดอุทัยธานี ผมก็ได้รับตำแหน่งผู้ช่วยเกษตรจังหวัดสระบุรีแทน แต่ติดตามได้เพียงแค่นั้น ต่อจากนั้น พี่นันต์ไปไกลและเร็ว พี่นันต์ย้ายต่อไปเป็นเกษตรจังหวัดสุราษฎร์ธานี สำหรับผม ได้ย้ายให้เข้ามาส่วนกลาง ทำงานเป็นนักวิชาการส่งเสริมพืชตั้งแต่ปี ๒๕๒๐ เป็นต้นมา และทำงานลักษณะนี้ จนได้เป็นผู้บริหาร สำหรับพี่นันต์ก็ได้ย้ายเข้ามาเป็นผอ.กองในส่วนกลาง แล้ว ก้าวเดินไปสู่ผู้บริหารระดับสูง รองอธิบดี อธิบดี รองปลัดกระทรวง และอธิบดีกรมวิชาการเกษตรตามลำดับ แต่รวดเร็วมาก

เมื่อช่วงที่พี่นันต์เป็นรองอธิบดี ผมได้ติดตามพี่นันต์ ไปประชุมแถลงผลงานวิจัยถั่วเหลืองระดับโลก ( World Soybean Research Conference ) ที่ประเทศอาเจนติน่า โดยเราได้เสนอ papers เกี่ยวกับสถานการณ์ผลิตถั่วเหลืองในประเทศไทย ซึ่งเป็นครั้งที่ ๒ ในการประชุมระดับนานาชาตินี้ ครั้งแรก ไปกับพี่นันต์ เสนอ papers ในการประชุม ที่ ไอโอว่า สหรัฐอเมริกา จึงเป็นการต่อเนื่องกัน แต่ที่อาเจนติน่า พี่นันต์ได้เสนอที่ประชุมขอเป็นผู้จัดการประชุมครั้งต่อไปในประเทศไทย และได้รับอนุมัติ จึงมีการจัดประชุมแถลงผลงานวิจัยถั่วเหลืองระดับโลก ในประเทศไทย ตามกำหนดเวลา โดยกรมส่งเสริมการเกษตร (มีพี่นันต์เป็นหัวหน้าทีม)เป็นหน่วยงานประสานงาน ได้ร่วมกับกรมวิชาการเกษตร สถาบันการศึกษาต่างๆช่วยกันจัดประชุมในครั้งนี้ ที่จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งยิ่งใหญ่มาก และประทับใจ จนกระทั่ง องค์การ FAO เห็นผลงาน มาขอให้ช่วยจัดประชุมเรื่องถั่วเหลืองอีกครั้งหนึ่ง เน้นเรื่องการใช้ประโยชน์จากถั่วเหลือง จัดที่ศูนย์ประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ ต่อจากครั้งแรกไม่นาน

ผลงานเด่นทางบริหารที่ผมจำได้ว่า พี่นันต์เป็นแรงสำคัญในการสร้างตึกสหกรณ์ออมทรัพย์กรมส่งเสริมการเกษตร และตึกเบญจสิริกิติ์ ซึ่งทำให้เจ้าหน้าที่สหกรณ์ และเจ้าหน้าที่ในกรมส่งเสริมการเกษตรมีที่ทำงานเพิ่มมากขึ้น ผมได้เป็นสมาชิกในหน่วยงานแรกที่ไปอยู่ตึกเบญจสิริกิติ์ และได้ทำหน้าที่ประธานกรรมการดูแลพัฒนาตกแต่งให้ตึกดูดี และเหมาะเป็นที่ทำงาน โดยร่วมกับผู้แทนกองต่างๆที่ทำงานอยู่ตึกนั้น

ระยะที่พี่นันต์เป็นรองอธิบดี ยังมีผลงานเด่นที่จำได้อีกอย่างหนึ่ง คือในสมัยนั้น ทานตะวันไม่เคยปลูกในประเทศไทยมาก่อน แต่มีบริษัทแปซิฟีคซีดส์จำกัด ได้เอาเมล็ดพันธุ์ทานตะวันลูกผสมเดี่ยวมาส่งเสริม ผ่านทางโครงการพัฒนาพืชน้ำมันที่สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีประสานงาน เมล็ดพันธุ์ลูกผสมชนิดนี้ สามารถผสมพันธุ์ได้เองโดยไม่ต้องใช้ผึ้งมาช่วย แต่ถ้ามีผึ้ง ก็สามารถเพิ่มผลผลิตขึ้นไปได้อีกร้อยละ ๓๐ ขึ้นไป จึงมีการเลี้ยงผึ้งในไร่ทานตะวันอย่างแพร่หลาย น้ำมันทานตะวัน เป็นน้ำมันที่คุณภาพดี เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย ในส่วนของกรมส่งเสริมการเกษตร พี่นันต์เป็นหัวหน้าทีมส่งเสริมให้มีการปลูกในประเทศไทย โดยให้จัดงบประมาณ จำนวนปีละหลายร้อยล้านบาท นำเมล็ดพันธุ์ไปจำหน่ายให้กับเกษตรกรด้วยราคาถูกๆเพื่อชักจูงให้เขาปลูก ทำให้ทานตะวันมีปลูกในประเทศไทย และเป็นแหล่งท่องเที่ยว มีรายได้มหาศาลให้กับแหล่งปลูก นอกจากนั้น สำหรับพืชไร่อื่นๆ กรมส่งเสริมการเกษตรก็พยายามส่งเสริมเทคโนโลยีใหม่ๆ เช่น ข้าวโพดพันธุ์ลูกผสมเดี่ยว หรือข้าวพันธุ์ที่เหมาะกับท้องถิ่นต่างๆ เป็นต้น เข้าใจว่าเกษตรกรไทยมีความรู้เรื่องพันธุ์พืชเป็นอย่างดี

สิ่งที่พี่นันต์ทำและผมได้ระลึกถึง ซึ้งในบุญคุณเสมอมา คือเมื่อผมอยู่ในตำแหน่งรองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ผมถูกกล่าวหาว่าทุจริตโครงการรับซื้อลำไยของเกษตรกร เมื่อเรื่องนี้ประกาศออกมา พี่นันต์ซึ่งช่วงนั้นเป็นวุฒิสมาชิก และเป็นประธานกรรมาธิการเกษตรของวุฒิสภา ประกาศสวนออกมาว่า ไม่เชื่อว่าผมจะทุจริตเรื่องนี้ และเห็นว่าผมเป็นคนดี ประกอบกับนักข่าวสื่อมวลชน ที่อยู่ประจำกระทรวงเกษตรฯ ต่างก็เห็นใจ และไม่ทำข่าวนี้เผยแพร่ ทำให้เรื่องนี้เงียบพอสมควร จนกระทั่งเรื่องจบลงด้วยดี ซึ่งต้องขอบคุณพี่นันต์ และพี่น้องนักข่าวประจำกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ทุกๆคน รวมทั้ง พี่ๆเพื่อนๆ และน้องๆที่ช่วยเหลือและให้กำลังใจ

คนเราเกิดมาแล้ว มีรูปร่างหน้าตา อวัยวะต่างๆเหมือนกัน แต่ ความจำของสมอง ความเชื่อมั่นในตัวเอง ลักษณะผู้นำ จิตใจที่เข้มแข็งนั้น ในแต่ละคนไม่เหมือนกัน พี่นันต์มีสิ่งเหล่านี้ครบหมด ผมเคยคิดเล่นๆว่า พี่นันต์เวลาอยู่กับน้องๆ ทุกคนศรัทธา เข้าหาทั้งๆที่เกรงกลัวบ้าง มักจะอยู่กันเป็นกลุ่มใหญ่ ไปไหน ก็ไปเป็นกลุ่ม พี่นันต์เข้ากับคนได้ทุกระดับ หลังจากที่เกษียณอายุราชการกันแล้ว พี่นันต์ไม่เคยทิ้งพี่ๆน้องๆ สนับสนุนการประชุมผู้อาวุโส หรือเลี้ยงอาหารเที่ยงพวกเรากลุ่มใหญๆ เป็นประจำเสมอๆ

ขอกล่าวคำนี้ อย่างจริงจัง Happy Birth Day นะครับ พี่นันต์ ขอให้พี่นันต์แข็งแรง ได้ฉลองวันเกิด ครบ ๙๖ ปีต่อไป แต่สำหรับผม คงไม่ได้อยู่ร่วมฉลองวันเกิดพี่นันต์ตอน ๙๖ ปีนะครับ

ชวาลวุฑฒ ไชยนุวัติ (บู๊ คนเคยหนุ่ม )
๙ มิย. ๖๘