วิธีวางใจให้ไกลทุกข์ที่ได้ผลชะงัด โดย พระไพศาล วิสาโล

วิธีวางใจให้ไกลทุกข์ที่ได้ผลชะงัด คือการยอมรับความจริง แต่ส่วนใหญ่ยอมรับความจริงไม่ได้จึงเกิดทุกข์มาก มาดูกันว่าทำอย่างไรใจเราถึงจะไกลทุกข์ได้ แนะนำโดย พระไพศาล วิสาโล

วิธีวางใจให้ไกลทุกข์ อย่าซ้ำเติมตัวเอง

พระไพศาลกล่าวว่า อย่างแรกที่ควรทำก็คือ เมื่อมีทุกข์ อย่าซ้ำเติมตัวเอง หากเจ็บป่วยก็ให้ป่วยแต่กาย อย่าปล่อยให้ใจป่วยไปด้วย เมื่อสูญเสียทรัพย์ ก็ให้เสียแค่นั้น อย่าให้ใจเสียไปด้วย

หลายคนชอบซ้ำเติมตัวเอง เศร้าโศกเสียใจ อาลัยอาวรณ์ไม่พอ ยังไม่ยอมกิน ไม่ยอมนอน หรือกินไม่ได้ นอนไม่หลับอีกด้วย เลยเสียสุขภาพไปด้วย ถึงเวลาทำงานก็ทำไม่ได้ ไม่มีสมาธิ เหม่อลอย เสียงานอีก

แม้กระทั่งในเหตุการณ์ประจำวัน เราก็ซ้ำเติมตัวเองเป็นประจำ เจอรถติดแทนที่จะเสียแค่เวลา กลับเสียอารมณ์ด้วย เสียเวลานั้นเราห้ามไม่ได้เพราะรถติดเป็นเรื่องที่อยู่เหนือวิสัยของเราที่จะป้องกันแก้ไขได้ แต่เสียอารมณ์นั้นเป็นเพราะเราทำตัวเราเอง คือวางใจไม่ถูก

ยอมรับความจริง

เรื่องนี้พระไพศาลเล่าว่า มีตัวอย่างของการยอมรับความจริงที่ดีมากคือ ผู้หญิงคนหนึ่งพบว่าตัวเองเป็นโรคมะเร็งกระเพาะปัสสาวะตอนอายุสามสิบต้นๆ มะเร็งที่เธอเป็นปกติจะเกิดกับคนที่มีอายุ เธอไม่เข้าใจว่าทำไมถึงเกิดขึ้นกับเธอ เธอเฝ้าแต่โอดครวญว่าทำไมต้องเป็นฉัน เธอมีความทุกข์มาก จึงเหวี่ยงวีนใส่คนรอบข้างอยู่บ่อย ๆ แต่หลังจากทุกข์มาเป็นปี ในที่สุดใจเธอก็สงบหลังจากได้มาปฏิบัติธรรม แม้โรคจะลุกลาม แต่ว่าใจเธอสงบ ทั้งนี้เพราะเธอได้ค้นพบความจริงบางอย่างที่มีประโยชน์มาก เธอบอกว่า

“ในขณะที่เราคิดว่าความจริงมันโหดร้าย แต่การไม่ยอมรับความจริงนั้นโหดร้ายกว่า เพราะมันเปรียบเหมือนคุกที่ขังใจเราไว้”

การเป็นมะเร็งถือว่าเป็นความจริงที่โหดร้าย แต่ที่ร้ายยิ่งกว่าคือการไม่ยอมรับความจริงว่าเป็นมะเร็ง หรือไม่ยอมรับโรคเหล่านี้ว่ามันคือสิ่งที่เกิดขึ้นจริงกับตัวเราแล้ว เธอทุกข์มากเพราะไม่ยอมรับความจริง แต่พอยอมรับความจริงได้แล้วใจก็สงบ

มองความจริงด้านที่เป็นบวก

มองบวกหมายความว่าอย่างไร ก็คือ แทนที่จะนึกถึงแต่สิ่งที่เสียไปแล้ว ลองนึกถึงสิ่งที่เรายังมีอยู่ แล้วจะพบว่าสิ่งที่เรามีอยู่นั้นมากกว่าสิ่งที่เสียไปเยอะแยะ

มองบวกคือมองความจริงด้านที่เป็นบวก ไม่ใช่มองว่าอนาคตจะสดใส อนาคตจะสดใสหรือไม่ ไม่รู้ แต่ที่แน่ ๆ คือปัจจุบันมีสิ่งดี ๆ ที่ควรใส่ใจ สิ่งที่เหลืออยู่ในปัจจุบันยังมีมากมายกว่าสิ่งที่เสียไป ซึ่งเป็นอดีตไปแล้ว

มีผู้หญิงคนหนึ่งถูกโกงไปหกสิบล้าน เธอเสียใจอยู่สองสามวัน หลังจากนั้นเธอก็ยิ้มได้ เพื่อนจึงถามว่าเธอยิ้มได้อย่างไร สามีเธอยังทุกข์อยู่เลย เธอตอบว่า “ฉันมาคิดได้ว่า ทุกวันนี้ก็ยังอยู่สบาย ยังได้กินของดี ๆ มีบ้านที่สุขสบาย แล้วจะทุกข์ไปทำไม” สำหรับเธอ เงินที่หายไปไม่ได้ทำให้ชีวิตเธอเปลี่ยนแปลงหรือสุขสบายน้อยลงเลย เงินที่หายไปเป็นเพียงแค่ตัวเลขเท่านั้น

หาประโยชน์จากความทุกข์

ทุกอย่างที่เกิดขึ้นล้วนมีประโยชน์ทั้งนั้น อยู่ที่ว่าเราจะมองเห็นหรือใช้ประโยชน์จากมันหรือเปล่า

หลายคนเป็นมะเร็งแต่ว่าเขาสามารถอยู่กับมันได้เพราะเขาเห็นว่ามันมีประโยชน์ มีผู้หญิงอีกคนหนึ่ง เป็นมะเร็งเต้านม อายุยังไม่มาก แต่หลังจากที่เธอพิจารณาใคร่ครวญก็พบว่ามะเร็งไม่ได้ร้ายอย่างที่คิด เธอบอกว่า “มะเร็งทำให้เราเข้าใจตัวเองและรับมือกับโลกได้ดีขึ้น มีความสุขขึ้น เราเลยไม่กลัวมะเร็งเลย” เธอยังบอกอีกว่า “ถ้าไม่ป่วยด้วยมะเร็งเราอาจตายแล้วก็ได้ เพราะอาการซึมเศร้าทำให้เราตายได้โดยไม่รู้ตัว”

เธอเล่าว่า ก่อนที่จะเป็นมะเร็ง เธอเคยฆ่าตัวตายมาแล้วสามครั้ง แต่พอเป็นมะเร็ง อาการซึมเศร้าก็หายไป เธอบอกว่า แม้แต่จิตแพทย์ที่เคยรักษาเธอก็ยังบอกว่า ทัศนะการมองโลกมองชีวิตของเธอเปลี่ยนไปตั้งแต่เป็นมะเร็ง